{"id":3536,"date":"2026-10-28T19:03:06","date_gmt":"2026-10-28T17:03:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.praksis.org\/makale\/alacakaranligi-istanbul-yordam\/"},"modified":"2026-10-28T21:11:58","modified_gmt":"2026-10-28T19:11:58","slug":"alacakaranligi-istanbul-yordam","status":"publish","type":"praksis_makale","link":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/makale\/alacakaranligi-istanbul-yordam\/","title":{"rendered":"Alacakaranl\u0131g\u0131, \u0130stanbul: Yordam"},"content":{"rendered":"","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Form\u00fcle etti\u011fi k\u00e2r oran\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fc\u015f e\u011filimi yasas\u0131n\u0131n krizin temel nedeni oldu\u011funu da g\u00f6steriyor. Buna g\u00f6re, burjuvazi \u00fcretilen toplam de\u011ferin artan b\u00f6l\u00fcm\u00fcne el koymak (art\u0131k de\u011feri art\u0131rmak) i\u00e7in de\u011fi\u015fmez sermayeye (makina ve otomasyona) giderek daha \u00e7ok yat\u0131r\u0131m yapar. De\u011fi\u015fir sermayenin (emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn) sermayenin bile\u015fimi i\u00e7indeki oran\u0131 azal\u0131r. Sermayenin organik bile\u015fimindeki bu art\u0131\u015f, derin bir \u00e7eli\u015fki do\u011furur. Art\u0131k de\u011ferin kayna\u011f\u0131 emek g\u00fcc\u00fc oldu\u011fu i\u00e7in yat\u0131r\u0131lan sermayeye oranla art\u0131k de\u011fer (k\u00e2r) oran\u0131 d\u00fc\u015fer. Elde edilen art\u0131k de\u011fere oranla sermaye a\u015f\u0131r\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde birikir. Sermaye birikimi yava\u015flarken burjuvazinin yat\u0131r\u0131m i\u015ftah\u0131 azal\u0131r. De- \u011fi\u015fmez ve de\u011fi\u015fir sermaye talebi birlikte d\u00fc\u015fmeye ba\u015flar. Toplam talep azal\u0131r ve a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim krizi patlak verir. K\u0131sacas\u0131, sermayenin organik bile\u015fiminin art\u0131\u015f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak k\u00e2r oran\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesi krizin temel nedenidir. Talep yetersizli\u011fi ise krizin patlak veri\u015f bi\u00e7imi ve tetikleyici nedenidir . Yukar\u0131daki \u00f6rneklere geri d\u00f6nerek s\u00f6ylersek, kitle t\u00fcketiminde bir azalma olmamas\u0131na ra\u011fmen k\u00e2r oran\u0131n\u0131n<\/p>\n","protected":false},"template":"","praksis_konu":[81],"praksis_yazar":[655],"praksis_anahtar":[],"class_list":["post-3536","praksis_makale","type-praksis_makale","status-publish","hentry","praksis_konu-iktisat","praksis_yazar-burak-gurel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_makale\/3536","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_makale"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/praksis_makale"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_makale\/3536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4347,"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_makale\/3536\/revisions\/4347"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"praksis_konu","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_konu?post=3536"},{"taxonomy":"praksis_yazar","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_yazar?post=3536"},{"taxonomy":"praksis_anahtar","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.praksis.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/praksis_anahtar?post=3536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}