Barınamıyoruz Hareketi: Otoriter Neoliberalizm Kıskacında Öğrencilerin Barınma Hakkı Talepleri

Son yıllarda Türkiye’de yüksek enflasyon ve otoriterleşme eğilimi yoğun bir şekilde tartışılırken üniversiteye bakış da bunlarla paralellik göstermiştir. İlgili literatürde öğrenciliğe dair odaklanılan konular üniversitelerdeki baskı mekanizmaları, güvencesiz genç emeği, borçlanma, diploma enflasyonu ve geleceksizlik hissi olmuştur. Öte yandan henüz kapsamlı çalışmalara konu olmasa da öğrenci gençlik bu koşullar altında kolektif tepkiler de geliştirmiştir. Bunlardan birisi Eylül 2021’de İstanbul’da bir grup gencin parkta yatarak barınma sorununa dikkat çektikleri bir eylemle başlayan ve kısa sürede Türkiye’nin farklı yerlerinde başka park nöbetlerini veya yurt eylemlerini tetikleyen bir platform haline gelen Barınamıyoruz Hareketi’dir. Barınamıyoruz otoriter neoliberalizm koşullarında öğrenci hareketinin yeni talepler ve yeni pratikler yaratabileceğini göstermesi bakımından önemli bir deneyimdir. Biz bu eylemlerin nasıl örgütlendiği sorusunu sorduk ve hareket içerisinde inisiyatif alan gençlerle yapılan görüşmelere dayanan bir saha araştırmasıyla buna yanıt aradık. Saha araştırmasının bulgularından yola çıkarak bu durumu öncelikle üniversitenin kitleselleşmesi, fiziksel ve toplumsal uzamdaki yerinin genişlemesi, öğrenci borçluluğunun yaygınlaşması, kırılgan bir genç emeği yaratılması, tüm bu döngünün barınma sorunu ile derinleşmesi gibi otoriter neoliberal politikaların öğrenci uzamında yarattığı değişimlerle açıkladık. Bu politikalarla tasarlanan üniversitenin, algılanan üniversite imgesinin ve deneyimlenen öğrenci hayatının arasındaki çelişkilerin derinleştiğini ve öğrencilerin öğrenci gibi hissetmediğini öne sürdük. Daha sonra Barınamıyoruz’un üniversitenin genişlemesi karşısında hareketi de yayacak bir öz örgütlenme mantığını ve bunu mümkün kılan belirli stratejik tutumları benimsediği, yani öğrenci hareketi alanında bu uzamsal değişime uygun bir konum aldığını ifade ettik. Böylece hareketin öğrenci gibi hissedemeyen, gençliğini yaşayamadığına inanan, bundan rahatsızlık duyan gençlerin gençliği talep etmeye yönelik eğilimlerine bir tür ekonomik mücadele formu verdiğini savunduk.