Krizlerden Öteye, Kentte Yürüyebilmek

Bugüne hükmeden pandemi, ekonomi ve politika bazlı krizler, değişimin kaçınılmazlığını, hareketin ehemmiyetini vurgulamıştır. Kent de her ne kadar coğrafi bir sabitliğe işaret etse de, değişim ve dönüşüme mahkûm, meta ve canlının yer değiştirmesine muhtaçtır. Kentsel mekânın dayandığı, misafir ve tanıklık ettiği bu hareketlilik, insanın fiziksel ve sosyal çevresiyle, mekânsal ve zamansal bağlamıyla kurduğu ilişkide belirleyicidir. Söz konusu hareketliliğin en birincil biçimi, yürümektir. Oysa, günümüz kentinde yürümek bir imtiyaz ya da bir riske dönüşmüştür. Bu çalışma, kentsel mekânın üretimini yürünebilirlik kavramı üzerinden ele almakta, günümüz Türkiye kentinin yürünebilirliğini, çeşitli güç ilişkileri ekseninde sorgulamaktadır. Pandemiden patlamalara, yürüyüşlerin maruz kaldığı sert müdahalelerden tacize sayısız kriz, güç ilişkilerinden etkilenmiş ya da doğmuştur ve kentin yürünememesi ile farklı şekillerde bağlantılıdır. Kentin yürünebilir olmaması, tanıklık ettiğimiz krizlerin çarpıcı bir şekilde gözler önüne serdiği üzere, kısıtlılık, esaret, güvensizlik, emniyetsizlik ve tahammülsüzlüğe, dolayısı ile kentin sosyal üretiminin yıkımına tekabül eder. Ama kent, değişir ve dönüşür. Bu bağlamda, bu çalışma, yürünebilirliği kent ve kentin üretiminin eleştirel bir okuması için odak noktası olarak almaktadır. Ortaya konan okuma her ne kadar karamsar bir tablo çizse de değişim ve dönüşümün bir kolaylaştırıcısı olan yürümeyi bir umut kaynağı olarak görmektedir.