Küresel Ticari Dengesizliklerden Ticaret Savaşlarına: Dünya Ekonomisinde Hegemonya mı İmparatorluk mu Tekellerin Rekabeti mi Hâkim?

2000’li yıllarda özellikle ABD ile Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) arasında hızla artan dış ticaret dengesizliği ana akımda büyük ölçüde düzeltilebilir kur, tüketim veya tasarruf anomalileri olarak anlaşılmıştır. Ancak geçen 25 yılda bu tür küresel dengesizlikler azalmak yerine artarak ticaret savaşlarına varmıştır. Söz konusu dönemde ÇHC, ABD karşısında ekonomik, ticari, teknolojik ve finansal alanlarda tüm dengeleri şiddetli biçimde değiştirerek güçlü bir rakip haline gelmiştir. Bu çalışmada, ana akım iktisadın dengeye eğilim var sayan denge prensibinin metodolojik kökenleri gösterilerek, bazı eleştirel yaklaşımların bu metodolojik yaklaşımı bir ölçüde paylaştığı ileri sürülmektedir. Bu açıdan çalışma, bu eleştirel yaklaşımların denge kavramına dayalı bir eleştirisini yaparak, dünya ekonomisindeki gerilimlerin, dünya sistemi veya imparatorluk kavramlarından ziyade eşitsiz gelişme ve tekellerin şiddetli rekabetiyle açıklanması gerektiğini savunmaktadır.