V. İ. Lenin ve Rosa Luxemburg’ta Merkeziyetçilik Tartışması Bağlamında Kendiliğindencilik ve İradecilik Üzerine
Kendiligindencilik ile iradecilik arasındaki iliski felsefenin ve politikanın ortak sorunları olarak tartısılır. Bu sorun, V. I. Lenin ile Rosa Luxemburg arasındaki merkeziyetçilik tartısmasında belirleyici olmustur. Kendiligindencilik ile iradecilik iliskisi genel olarak ekonomi ile politika arasındaki bölünmeyle kosullu biçimde düsünülmüstür. Dolayısıyla bu göreli ayrımın tarihsel nedenleri kavranmaksızın bu iliski de kavranabilir görünmemektedir.Güncel politik tartısmalarda da benzer biçimde kendiligindencilik ve iradecilik arasındaki iliski farklı biçimlerde ele alınmaktadır. Politik özne, otonomi ve öncülük gibi tartısmalar yeni toplumsal hareketlerin de güncel sorunlarıdır. Bu tartısmalar yapılmaksızın hem çagdas toplumsal hareketlerin yapısının kavranabilmesi hem de yeniden insa edilecek sosyalist bir hareketin bütünlügünü saglamak oldukça güç gözükmektedir.